Soykırım13:31, 06 Mart 2015
Ermeni Soykırımı sonucu kaybolan el yazmaları sayısı yaklaşık 30 bindir

Ermeni Soykırımı sonucu insanlık büyük kayıplar ve kırılmış kaderlerin yanı sıra Ermeniler’in maddi kültürel eserler gibi eski Ermeni el yazmaları kayıpları da oldu. Ermeni Soykırımı sonucu kaybolan ve el yazmaları sayısı yaklaşık 30 bindir. Ermeni Soykırımı sonucu kaybolmuş ve kurtarılmış el yazmalarının iadesine yönelik adımlarımız hakkında “Armenpress” Matenadaran El yazmaları bölümu başkanı Gevorg Ter-Vardanyan ile konuştu. Söyleyişi aşağıda sunuyoruz.
Ermeni Soykırımı sonuncu kaybolan el yazmalarının tam sayısı ne kadar ? Yaklaşık 30 bin kaybolmuş el yazmaları hakkında konuşuluyor.
Sorun şudur: dilbilimciler el yazmalarının sayımı 1880 yıllarından başladılar. Basında ve akademik edebiyatında anlatılan el yazıların sayısı Batı Ermenistan'da kayıta alınmış ve Soykırımdan sonra kaybolmuş el yazmalarının sayısı 9 bini aşıyor. 1880-1915 yılları arasındaki dönem 30-35 yıl oluyor, bu da bir kayıt yapmak için çok az bir zaman. Batı Ermenistan'da her kilisenin bir el yazım bir defteri olmalıydı .Yani 30 binden fazla olabilir.
Matenadaran Türkiye müzelerinde araştırma yapmak için başvuruda mu?
Hayır, başvurmak için fırsat ve şansımız olmadı. Istanbul'da Patrikhanemiz var, oradaki uzmanlar . Onlar bu el yazmaları biriklemeye çalışıyorlar, fakat devlet kurumlarıyla görüşmelerde bulunma hakları yok.
Devletler arasında ilişkilerin olmadığını biliyoruz. O yüzden de başvuramayız.
Türkiye’nin bazı yetkilileri arşivlerinin açık olduğunu, Ermenistan’ın ise açık olmadığı gibi açıklamalar yapıyorlar. Hepsi bu demagojidir. Oradaki Ermeni el yazmalarını göstermelerini istesek “Yok” diyecekler.
Ermeni el yazmalarının korunduğunu ümit edebilir miyiz?
Evet, korundu. Avrupalı uzmanlar benzer şeyler gördüklerini anlattılar. Hatta biri Ankara İçişleri Bakanlığı arşivinde gördüğünu anlatıyor.
Bana birkaç yıl önce şunu öneriyorlar: Türkiye’nin bir şehrinden bikaç kutu el yazmaları Italya’daki temcililerine gönderilecekti, ben de Yerevan’dan oraya gidip temsilcileri ile ortaklaşa bir fiyat belirleyecektik, ben de hayıreseverlerden para bulup onları alacaktım. O gizli getirecekti. Yıllarca öyle kutuler içinde kaldığını, hiç kimse bunlarla uğraşmadığını derlerdi. O bundan yararlamak çalışıyordu. Sonra ne olduğunu bilmiyorum, ama bu iş olmadı. Bizimle ilgisi olmayan bir sebep engelledi.
Bölümün son haberlerİ

Kitap tanıtımı 23 Nisan 2025 tarihinde, Ermenistan'ın başkenti Yerevan’da yapılacaktır.

ABD’nin Los Angeles Bölgesi Mütevelli Heyeti, konuya ilişkin teklifi onayladı.

Katılımcılar, Charenton-le-Pont’ta dikilmiş olan Ermeni haçkarı (haç taşı) önüne çelenk ve çiçek bıraktı.
Alıntı

İranist Begijanyan, Reisi’nin ifadelerini yorumladı: “Ermenistan'a baskı yapılırsa Tahran müdahale eder”
En Çok Okunan
Roma Papası Francis, Kutsal Paskalya Pazar günü kısa bir süreliğine Aziz Petrus Bazilikası'nın balkonunda göründü ve inananlara "Urbi et Orbi" (şehre ve dünyaya) mesajıyla seslendi.
Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan, bölge ziyareti kapsamında Ermenistan'da bulunan Feridun Sinirlioğlu’nu kabul etti.
Ararat Mirzoyan ile Feridun Sinirlioğlu’nun, Ermenistan ile Türkiye arasındaki ilişkilerin normalleştirilmesi süreci üzerine de görüş alışverişinde bulundukları belirtildi.
Amerika Ermeni Ulusal Komitesi (ANCA) Güney Kaliforniya Federal Mahkemesi'nin Aynur Bağırzade tarafından açılan davayı reddetme kararını memnuniyetle karşılamaktadır.
Vatikan, Roma Katolik Kilisesi'nin ilk Latin Amerikalı lideri'nin bir süredir devam eden rahatsızlıkların ardından öldüğünü doğruladı.
Takvİm
Anket
Bu yıl Ermenistan ile Türkiye devlet sınırı iki ülke vatandaşları için açılır mı?
Pİyasalar
EUR | TRY | USD |
549.84 | 90.05 | 485.12 |