Amerikan New York Times gazetesi, ABD Başkanı Donald Trump yönetiminde ülkenin yürüttüğü diplomasiyaya geniş yer ayıran bir makale yayımladı. Gazete, son aylarda Başkan Trump ile Nvidia’nın Üst Yöneticisi (CEO) Jensen Huang arasında oluşan yakınlığa dikkat çekerek, “ABD Başkanı, ticaret ve barış konularındaki müzakerelerde Nvidia’nın çiplerini bir araç olarak kullanıyor” ifadelerini kullandı.
ABD’li bir yetkili New York Times’a yaptığı açıklamada, Amerikalı diplomatların ve Nobel Barış Ödülü alma hedefiyle bazı bölgelerde barış anlaşmalarına ulaşmaya çalışan Başkan Trump’ın yapay zekâyı ve Nvidia çiplerini çeşitli müzakerelerde bir araç olarak kullandığını belirtti.
Haberde, yapay zekâ projeleri için kritik öneme sahip güçlü işlemciler üreten Nvidia’nın, üretimin bir kısmını ABD’ye taşıyarak Trump’a verdiği sözü yerine getiren ilk teknoloji şirketlerinden biri olduğu hatırlatıldı. Ayrıca borsayı yakından takip eden Trump’ın, Nvidia’nın dünyanın en değerli şirketine dönüşmesinin farkında olduğu kaydedildi.
Gazete, “Şirketin çipleri, Başkan’a Suudi Arabistan, Birleşik Krallık ve Çin de dahil olmak üzere çeşitli ülkelerle ilişkilerde güçlü bir müzakere avantajı sağladı” ifadelerini kullanarak, bu teknolojilerin ABD yönetiminin farklı ülkeler arasında yürüttüğü barış aracılığında dahi rol oynadığını vurguladı.
Trump yönetimine yakın iki kaynak ise gazeteye, ABD’nin tıpkı 1950’lerde bazı ülkelere barışçıl kullanım şartıyla nükleer teknoloji sunması gibi, çatışmaları sonlandırmaya çalışan ülkelere Ermenistan ve Azerbaycan da dahil yapay zekâ teknolojileri satma konusunu değerlendirdiğini söyledi.
New York Times ayrıca, ABD ile Ermenistan arasında yapay zekâ ve yarı iletken teknolojileri alanında işbirliğine ilişkin imzalanan mutabakat zaptına da değindi. Bu belge, ABD’nin arabuluculuğuyla Ermenistan ve Azerbaycan’ın Washington’da barış anlaşmasını parafe ettiği gün imzalanmıştı.
Gazete, 2025 Ağustos’unda Washington’da barış anlaşmasının paraflanmasından sonra, ABD Başkanı’nın Bilim ve Teknoloji Başdanışmanı Michael Kratsios’un, yapay zekâ alanında işbirliği perspektiflerini ele almak üzere Ermenistan ve Azerbaycan yetkilileriyle görüştüğünü de aktardı.
Haberde ayrıca, Ermenistan Yüksek Teknoloji Sanayisi Bakanı Mkhitar Hayrapetyan’ın açıklamalarına yer verildi. Hayrapetyan, ABD ile yüksek teknoloji alanındaki iş birliğinin yıllar önce başladığını, ancak Başkan Donald Trump ile Başbakan Nikol Paşinyan’ın bu ortaklığı yeni bir gelişim seviyesine taşıdığını belirtti.
New York Times, Bakan Hayrapetyan’ın şu sözlerini aktardı: “Bu, ABD–Ermenistan ortaklığının genel çerçevesiyle birlikte uzun vadeli modernleşme çabalarımızın önemli bir parçasıdır.”
ABD’den Ermenistan’a Nvidia onayı
Yapay zekâ teknolojileri geliştiren Firebird şirketi, ABD hükümetinden Ermenistan’a Nvidia çipleri ihracatı için onay aldı. Bloomberg’in haberine göre, bu adım, yapay zekâ altyapısının genişletilmesi için küresel girişimin bir parçası olan Ermenistan’daki süper bilgisayar projesinin hayata geçirilmesini sağlayacak.
Bloomberg’in aktardığına göre Firebird’ün kurucu ortağı Razmik Hovakimyan, “Nvidia’nın haziran ayında duyurduğu girişimler sayesinde bölgede yapay zekâ veri işleme alanında ilk büyük ölçekli merkez kurulacak. 100 megavat kapasiteli tesisin başlangıç yatırımı 500 milyon ABD doları olacak ve Dell Technologies’in AI sunucuları ile Nvidia Blackwell işlemcileri kullanılacak. İlk fazın başlatılması önümüzdeki yılın ikinci çeyreğinde planlanıyor” dedi.
Firebird’in kapasitesinin yaklaşık yüzde 20’si Ermenistan’daki şirketler tarafından kullanılacak, kalan yüzde 80’i ise bölgede faaliyet gösteren Amerikan şirketlerine satılacak. İlk aşama, Firebird’ün sağladığı borçlanma ve öz sermaye kaynaklarıyla finanse edilecek. Hovakimyan, şirkete Moderna’nın kurucu ortaklarından Nubar Afeyan’ın da destek verdiğini açıkladı. Firebird, Nvidia’nın veri işleme alanında güçlü merkezler kurmayı hedefleyen birçok iş ortağından biri konumunda bulunuyor. ABD hükümetinin onayı, ileri teknoloji çiplerin ihracatına yönelik kısıtlamaların gevşetilmesi sürecinde gerçekleşti.
Kaynak: Ermeni Haber
