Litvanya Devlet Arşivi’nin internet sitesinde Ermeni Soykırımı’na ilişkin yazılar yeniden erişime açıldı. Haberi orer.eu duyurdu.
Türkiye ve Litvanya Dışişleri Bakanlıklarının baskısı sonucunda, Litvanya Devlet Arşivi’nin web sitesinden Ermeni Soykırımı’na ilişkin arşiv yayınlarının kaldırıldığı bildirildi.
8 Mayıs’ta Litvanya hükümet çevrelerinden alınan bilgiye göre, Ermeni Soykırımı’na adanan tüm yayınlar arşiv sitesinde yeniden yayımlandı.
Söz konusu materyallerin siteden kaldırıldığı bilgisi ilk olarak 6 Mayıs’ta ortaya çıkmış, Litvanyalı www.lrt.lt
çevrim içi gazetesinin yorumcusu Gabriela Žimntaitė tarafından yayımlanan araştırma yazısıyla gündeme gelmişti. Žimntaitė’ye bu bilgiyi arşiv çalışanlarından birinin aktardığı belirtildi.
Öte yandan Merkez Arşiv Hizmetleri Başkanı Inga Zakšauskienė, 28 Nisan’da Türkiye’nin Vilnius Büyükelçiliği temsilcileriyle bu konuda acil bir toplantı yapıldığını doğruladı. Görüşmede Türk tarafının, arşivin Ermeni Soykırımı konusunu siyasallaştırmaya çalıştığı yönünde imalarda bulunduğu aktarıldı. Türk tarafı ayrıca devlet arşivlerinin olası siyasi hassasiyet taşıyan konuları yayımlamasına ilişkin ‘endişelerini’ dile getirdi. Zakšauskienė ise kurumunun ve arşivin tamamen apolitik olduğunu vurguladı.
Litvanya Baş Arşivcisi, “Mevcut tutumum, bunun kesinlikle siyasi bir konu olmadığı yönündedir; bu, bilimsel araştırmalarla doğrulanmış tarihsel gerçeklerin kaydıdır,” ifadelerini kullandı.
Ayrıca herhangi bir resmi yazı ya da telefon almadığını belirterek, “Bu yalnızca bir ziyaretti; bunu, karşı tarafın pozisyonunu nazikçe açıklamaya yönelik yumuşak güç unsuru olarak nitelendirirdim,” dedi.
Merkez Arşiv’in belge yayım birimi başkanı Džiuginta Abromaitienė ise Dışişleri Bakanlığı’nın bu konuda kendilerine gayriresmi bir telefon görüşmesiyle ulaştığını bildirdi.
Elta’ya verilen yanıtta, Dışişleri Bakanlığı’nın arşivin internet sitesindeki paylaşımın Litvanya ile Türkiye arasındaki uzun vadeli ilişkileri zedeleyebileceği yönünde endişe dile getirdiği ifade edildi.
Bununla birlikte Dışişleri Bakanlığı, devlet kurumlarına bu konuda herhangi bir öneri ya da talimat verilmediğini de reddetti.
Türkiye’nin Vilnius Büyükelçiliği ise yaptığı açıklamada, Litvanya Parlamentosu’nun 2005 tarihli kararının taraflı olduğunu ve yalnızca kararı kabul eden milletvekillerinin görüşlerini yansıttığını belirtti. Açıklamada, soykırım teriminin uluslararası hukuki bir tanıma sahip olduğu ve yalnızca yetkili mahkemeler tarafından, BM’nin 1948 Sözleşmesi uyarınca doğrulanabileceği ifade edildi. 1915 olaylarının tartışmalı olduğu, bu konunun “tartışmasız bir gerçek” olarak kabul edilemeyeceği savunuldu.
Büyükelçilik ayrıca Türkiye’nin Birinci Dünya Savaşı sırasında yaşanan acıları inkâr etmediğini ve hayatını kaybedenleri andığını, ancak konunun siyasallaştırılmasına karşı olduğunu belirtti. Bağımsız uzmanların yer alacağı ortak bir tarih komisyonu kurulması önerildi ve tüm arşivlerin bilimsel araştırmalara açık olması çağrısında bulunuldu.
Litvanya Parlamentosu (Seimas), 15 Aralık 2005’te kabul ettiği kararla, 1915-1923 yılları arasında Osmanlı İmparatorluğu’nda Ermenilere yönelik soykırımı kınamıştı.
Kaynak: Ermeni Haber
