Kars Ticaret ve Sanayi Odası Başkanı Kadir Bozan, değişim programı kapsamında Kars’ta bulunan Ermeni ve Türk gazetecileri ağırladı.
Görüşmede Bozan, Ermenistan-Türkiye sınırının açılması, iki ülke arasındaki normalleşme süreci ve önümüzdeki dönemde beklenen gelişmelere ilişkin değerlendirmelerde bulundu.
Ermenistan ile Azerbaycan arasındaki normalleşme sürecine paralel olarak Ermenistan-Türkiye ilişkilerinin normalleşmesine yönelik adımların da hız kazandığını belirten Bozan, şunları söyledi:
“Umarız Ermenistan ile Azerbaycan arasındaki normalleşme tamamlandıktan sonra Ermenistan ile Türkiye arasındaki ilişkiler de tamamen normalleşir. Böylece artık Gürcistan üzerinden geçen güzergâhlara ihtiyaç duymayacağız. Ermenistan ile doğrudan bağlantı kuracağız.”
Bozan sözlerini şöyle sürdürdü: “Alican Sınır Kapısı’ndaki çalışmalar neredeyse tamamlandı. Akyaka’da ise çalışmalar çok hızlı ilerliyor. İlk etapta yalnızca demiryolunun açılması planlanıyordu. Ancak şimdi karayolunun da açılacağı yönünde bilgiler geliyor. Benim kanaatime göre Alican-Margara ile Akyaka-Akhurik sınır kapıları eş zamanlı olarak hizmete açılacak.”
Region Monitor muhabirinin, sınırların açılması sürecinin neden yavaş ilerlediğine ilişkin sorusunu yanıtlayan Bozan, siyasi konuların devletlerin yetki alanında olduğunu, ancak iş dünyasının bakış açısından artık kayda değer bir engel görmediğini ifade etti.
Bozan’a göre sınırların açılması yalnızca Ermenistan ve Türkiye’ye değil, tüm bölgeye önemli kazanımlar sağlayacak.
“Ermenistan sınırının açılması, aynı zamanda Orta Asya’ya uzanan yeni bir transit koridorunun da açılması anlamına gelecek. Bu hem Türkiye hem Ermenistan hem de genel olarak tüm bölge için büyük bir fırsat olacaktır.” dedi.
Ermenistan ile Türkiye arasındaki ekonomik temaslara da değinen Kars Ticaret ve Sanayi Odası Başkanı Kadir Bozan, 2 Haziran’da Kars’ta düzenlenen Ermeni-Türk İş Forumu’nu hatırlattı.
Bozan, forumun Türkiye Dışişleri Bakanlığı, Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği (TOBB) ile bölgedeki ticaret ve sanayi odalarının organizasyonuyla gerçekleştirildiğini belirtti.
Kars’ın, tekstil, madencilik, inşaat malzemeleri, gıda ve içecek sektörlerinde faaliyet gösteren 57 Ermeni iş insanını ağırladığını ifade eden Bozan, söz konusu forumun iki ülkenin iş dünyası temsilcilerini bir araya getiren ilk girişimlerden biri olduğunu söyledi.
Rusya pazarında yaşanan kısıtlamaların ardından Ermenistan’ın Türkiye’ye çiçek tedarikçisi olup olamayacağı yönündeki soruya da yanıt veren Bozan, bu konunun Kars’taki forumda ele alındığını belirtti.
Bozan’ın verdiği bilgiye göre, toplantıya Türkiye’nin en büyük çiçek ihracatçılarından biri de katıldı. Söz konusu şirket Ermeni tarafının gönderdiği numuneleri teslim aldı ve taraflar arasında müzakereler başladı.
“Rusya pazarında yaşanan sorunlar nedeniyle Ermenistan’da üretilen çiçeklerin bir kısmının satılamadığını biliyoruz. Benim gördüğüm en güzel çiçekler Ermenistan’da yetişiyor. Ancak burada en önemli konu lojistik ve gümrük işlemleri. Bir çiçek gümrükte bir gün bile beklerse kalitesini kaybedebilir.” dedi.
Bozan, ticaretin başlamasından önce depolama, taşıma ve gümrük işlemlerine ilişkin prosedürlerin netleştirilmesi gerektiğini, bunun ardından iş birliğinin hızla gelişebileceğini ifade etti.
Kars’taki forumun ardından şirketler arasındaki temasların sürdüğünü belirten Bozan, şu örnekleri verdi:
“Örneğin Şirak Ticaret ve Sanayi Odası Başkanı, 2 bin askeri battaniye için fiyat teklifi talep etti. Bunun yanı sıra, Erivan merkezli bir şirketin Kars’ta faaliyet gösteren bir firmayla bina yalıtım malzemelerinin tedarikine ilişkin sözleşme imzalamaya hazırlandığını biliyoruz.”
Bozan, bu anlaşmaların yakın zamanda netlik kazanmasını beklediklerini söyledi.
Eylül ayında Yerevan’da düzenlenmesi planlanan Ermeni-Türk İş Forumu’na da değinen Bozan, Ermenistan ve Türkiye dışişleri bakanlıklarına iki talepte bulunduklarını açıkladı.
“Birincisi, Kars’tan foruma katılmak isteyen iş insanlarının sayısına herhangi bir sınırlama getirilmemeli. İkincisi ise, eğer bizi Yerevan’da görmek istiyorsanız, sınırı mutlaka Doğukapı-Akhurik Sınır Kapısı’ndan geçmeliyiz. Bu sınır kapısına dikkat çekmek istiyoruz.” dedi.
Bozan ayrıca, bölgede barış ve işbirliğinin geliştirilmesi yönündeki çabaları nedeniyle Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan’a teşekkür ederek sözlerini şöyle tamamladı:
“Sayın Paşinyan’a bu süreçte gösterdiği çabalar için teşekkür etmek istiyorum. Umarım çok yakında bunun meyvelerini Türkiye, Ermenistan, Azerbaycan ve tüm Kafkasya birlikte toplar.”
Kaynak: Region Monitor
